Kim naprawdę są ewangelicy?

Postanowiliśmy napisać ten artykuł z powodu rosnącej liczby zapytań w mediach społecznościowych o sprawy związane z Kościołem Ewangelicko-Augsburskim. Poniższy tekst ma na celu odpowiedzenie na to podstawowe pytanie – kim właściwie są ewangelicy?

WIARA

Czy protestanci to chrześcijanie?
Wbrew pozorom to pytanie pojawia się bardzo często, wiele osób przypisuje status „chrześcijaństwa” jedynie większościowej chrześcijańskiej denominacji w danym kraju (np. Polska – katolicyzm, USA – protestantyzm). Chrześcijaninem jest każdy człowiek wierzący i ochrzczony w imię Ojca, Syna i Ducha Świętego. Protestantyzm jest jednym z trzech, najprężniej rozwijających się odłamów chrześcijaństwa – obok katolicyzmu i prawosławia. Za protestantów uznaje się dziś ponad 900 mln. chrześcijan z całego świata, którzy swoim nauczaniem nawiązują do myśli teologicznej XVI-wiecznych reformatorów i akceptują tym samym fundamentalne prawdy wiary wyrażone w tzw. „Solach”.

Co jest naszym źródłem wiary?
Podstawą wiary każdego protestanta jest Pismo Święte, co wyraża pierwsza z zasad reformacji – Sola Scriptura. W tym miejscu bardzo często pojawia się nieprawdziwy zarzut, że protestanci odrzucili Tradycję Apostolską. Dla ewangelików cały dorobek duchowy i intelektualny starożytnego Kościoła ma olbrzymie znaczenie, tam jednak, gdzie pojawiają się rozbieżności między Pismem Świętym, a Tradycją, – protestant stawia Biblię na pierwszym miejscu. Dodatkowo Kościół Ewangelicko-Augsburski posiada księgi wyznaniowe, które są pomocą w czytaniu Pisma Świętego oraz wykładnią jego nauki.

Kto może dostąpić zbawienia?
Protestanci wyróżniają się tym, iż nie uznają jednozbawczego, świętego kościoła – instytucji religijnej. Zbawiony jest każdy człowiek, który prawdziwie wierzy i uznaje Jezusa Chrystusa za swojego zbawcę. Prawdziwą wiarą jest taka miłość do Boga, która powoduje, że chcemy służyć innym, kochać ich, pełnić dobre uczynki. Taka osoba jest członkiem Kościoła przez duże „K”– wspólnoty ludzi zbawionych. Bóg zwraca się ze swoją miłością do każdego, lecz nie każdy ją odwzajemni.

Czy luteranie nienawidzą Marii i świętych?
Jest to bardzo często powielany stereotyp. Maryja jest postacią biblijną, matką naszego Zbawiciela, świętą i pokorną niewiastą. Protestanci „walczą” z niebiblijnym przedstawieniem Marii, który najwyraźniej oddaje pewna polska pieśń religijna: „Lecz kiedy Ojciec zagniewany siecze, szczęśliwy, kto się do matki uciecze”. Jak naucza Biblia, między nami a Ojcem jest tylko jeden pośrednik – Jezus Chrystus (1 Tym 2:5), chrześcijanin
nie potrzebuje pośrednika do pośrednika (Jezusa). Maria, podobnie jak inni wielcy chrześcijanie – ci opisani, jak i nie opisani na kartach Biblii. powinni być dla nas wzorem chrześcijańskiego życia. Wszystkie święte osoby, cechują się pokorą, wskazują na Chrystusa, nie na siebie, co widzimy w 10 rozdziale Dziejów Apostolskich, gdy apostoł Piotr nakazuje wstać setnikowi, który z wdzięczności oddał mu pokłon.

Czy ewangelicy nie uznają papieża?
Protestanci uznają papieża jako zwierzchnika Kościoła Rzymskokatolickiego. Jednakże głową Kościoła jest Jezus Chrystus, ziemskie instytucje są tymczasowe. Od początku chrześcijaństwa trwał spór o tzw. prymat Piotrowy. Ojciec Kościoła – św. Augustyn, jeden z czołowych teologów, w swoim dziele
„O nauce chrześcijańskiej. Sprostowania” tak pisał:

W tym samym czasie mojego kapłaństwa napisałem dzieło jako odpowiedź na list Donata (…). Tam to w pewnym miejscu powiedziałem o Piotrze Apostole, że „na nim, niczym na skale założony został Kościół”.(…) Pamiętam jednak, że później bardzo często wyjaśniałem słowa wypowiedziane przez Pana: „Ty jesteś Piotr, i na tej skale zbuduję Kościół mój’, rozumiejąc tak, aby myślano, iż Kościół został zbudowany na tym, w którego wiarę wyraził Piotr słowami: „Ty jesteś Mesjasz Syn Boga żywego”, a Piotr tak nazwany przez ową Skałę reprezentował sobą Kościół, który wznosi się na tej Skale i „otrzymał klucze Królestwa niebieskiego”. Albowiem nie powiedziano mu: „Ty jesteś skała”, lecz: „Ty jesteś Piotr”. Skałą zaś był Chrystus, którego wyznał Szymon zwany Piotrem, jak to zresztą cały Kościół wyznaje.

Augustyn dawał każdemu wierzącemu prawo do rozstrzygnięcia tej kwestii. Prawo to z biegiem czasu było ograniczane, co było jednym z powodów rozpadu Kościoła Chrześcijańskiego na kościół wschodni i zachodni. Ewangelicy stoją na stanowisku jednego z najwybitniejszych teologów – św. Augustyna.

Czy ewangelicy wierzą w objawienia prywatne?
Wierzymy, że wszystko co Pan chciał nam przekazać, zostało zawarte w Biblii. Protestanci nie wykluczają prywatnych objawień, jednak zgodnie z biblijnym poleceniem „badajcie duchy, czy są z Boga”, oceniają ich wiarygodność indywidualnie i tylko na podstawie ich zgodności z Bożym Słowem.

Dlaczego ewangelicy nie mają mszy, tylko nabożeństwa?
Używanie nazwy nabożeństwo, zamiast msza, ma podłoże historyczne. Pierwotnie nazwy „msza” używano jako określenia niedzielnego wydarzenia w kościele, jednak ze względu na powszechne kojarzenie tego terminu przez wiernych z rzymskokatolickim wymiarem ofiarniczym, który z perspektywy ewangelickiej jest herezją, zaprzestano jego dalszego stosowania. W kościele ewangelickim to Bóg złożył ofiarę, jedną jedyną i doskonałą, na krzyżu Golgoty. To było działanie Boga dla człowieka, nie na odwrót. Jako, że w kościele Ewangelicko-Augsburskim nie składa się Bogu ofiary w liturgii Eucharystycznej, zaczęto stosowaćń nazwę określenie „nabożeństwo”.

Jak często ewangelicy się modlą?
Modlitwa jest przywilejem chrześcijanina, a nie obowiązkiem, czy karą. Biblia mówi „nieustannie się módlcie”,— powinniśmy świadczyć o naszym Panu, także swoją sumienną pracą, dawaniem świadectwa, czytaniem Słowa Bożego – te rzeczy same w sobie są rodzajem modlitwy.

Czy ewangelicy obchodzą święta?
Tak, i w większości przypadków są one bardzo podobne do tych znanych z kościoła rzymskokatolickiego. Luteranie są częścią chrześcijaństwa zachodniego – z tego powodu używają zachodniego kalendarza liturgicznego, w którym np. Boże Narodzenie zawsze przypada na 25 grudnia. Święta w kościele ewangelickim nie są ponowieniem minionych zdarzeń, ale są sprawowane na ich pamiątkę. W Śpiewniku Ewangelickim, nie znajdziemy świąt, które nie są związane bezpośrednio z wydarzeniami opisanymi na kartach Pisma Świętego – stąd brak Bożego Ciała, czy Wniebowzięcia Marii Panny.


Czy luteranie mają jakieś sakramenty?
Liczba sakramentów w chrześcijaństwie była dyskutowana już od samego początku jego istnienia. Do dziś różne kościoły prawosławne uznają od 2 do 12 sakramentów, w katolicyzmie liczba 7 sakramentów została zdefiniowana dopiero na soborze Trydenckim – zwołanym po Reformacji. Ewangelicy uznają dwa sakramenty – Chrzest i Komunię Świętą, jako zbawienne dary Bożej łaski, ustanowione bezpośrednio przez Jezusa Chrystusa. W ewangelickim rozumieniu, by sakrament był sakramentem, musi spełniać 3 kryteria:

musi zawierać jakiś fizyczny znak

musi zawierać obietnicę niewidzialnej łaski Bożej

musi być ustanowiony przez Jezusa Chrystusa

Jak zostało to już wyżej wspomniane, te kryteria spełniają tylko Chrzest i Wieczerza Pańska.

Czy ewangelicy się spowiadają?
„Gdy Chrystus Pan mówi pokutujcie, żąda, by całe nasze życie było nieustającą pokutą” – każdy chrześcijanin świadomy swojej grzeszności spowiada się przed Bogiem. Pokutę rozumiemy zatem jako uświadomienie sobie własnej grzeszności, żal za grzechy i szczere pragnienie poprawy spowodowane miłością do Boga. W Kościele Ewangelickim uroczyste odpuszczenie grzechów i spowiedź powszechna ma miejsce na nabożeństwie spowiednio-komunijnym. Czy luteranie zrezygnowali zatem ze spowiedzi usznej? W żadnym wypadku. Istnieje możliwość indywidualnej rozmowy duszpasterskiej, z zachowaniem poufności, połączonej ze spowiedzią i absolucją.

Jaką rolę odgrywa duchowny w protestantyzmie?
Zwyczajowo duchownego protestanckiego określa się mianem pastora (od „pasterz”), w Polsce jednak duchownemu ewangelickiemu przysługuje tytuł „ksiądz” – stało się tak głównie ze względów kulturowych i prawnych, w efekcie wielu lat ciężkich prześladowań przez rzymskokatolicką większość. Protestantyzm wyróżnia nauka o powszechnym kapłaństwie – wszyscy wierzący, zarówno pastor, jak i zbór, są odpowiedzialni za Kościół w równym stopniu,- różnica pomiędzy duchownym a świeckim leży zatem w pełnionej funkcji. W Kościele Ewangelicko-Augsburskim, w radzie parafialnej, ksiądz ma tyle samo do powiedzenia, co zwykły jej członek,. Kościoły ewangelickie cechuje większa demokratyzacja struktury. Duchowny protestancki może mieć żonę i założyć rodzinę, zgodnie ze wskazaniami Apostoła Pawła z 1 listu do Tymoteusza – początek 3 rozdz.

Czy luteranie nie szanują zmarłych?
Luteranie z reguły nie modlą się za zmarłych, ze względu na nieodwołalność konsekwencji tych działań, które podejmujemy za życia. To stanowisko nie wynika z braku szacunku wobec osób, które poprzedziły nas w drodze do Pana. Nie jesteśmy w stanie po śmierci bliskiej osoby wpłynąć na jej zbawienie. Ewangelicy odwiedzają groby swoich zmarłych, często urządzane są nabożeństwa, których celem jest jednak wspomnienie zmarłej osoby, i jej czynów, a nie modlitwa za nią. Nie zabraniamy modlitwy za zmarłych, lecz nie sądzimy, by mogła cokolwiek zmienić.

Czy chrzest katolicki jest ważny dla ewangelików?
Tak. Ponadto Kościół Ewangelicko-Augsburski praktykuje chrzest dzieci, podobnie jak Kościół Rzymskokatolicki. Na podstawie podpisanych umów między tymi dwoma kościołami, osoba chcąca dokonać aktu konwersji (zmiany wyznania) potrzebuje właśnie odpisu aktu chrztu ze swojej macierzystej parafii.

Czy płaci się za intencje modlitewne na nabożeństwie?
Nie. Przed rozpoczęciem nabożeństwa każdy może zgłosić pastorowi, bądź zapisać na kartce, intencję, w jakiej chce, by pomodlono się na nabożeństwie, i jest to całkowicie bezpłatne. Kościół Ewangelicko-Augsburski nie prowadzi „cenników”, a każda ofiara okolicznościowa, np. za ślub, czy chrzest, – w całości jest przeznaczana na potrzeby parafii, nie duchownego.

Czy nabożeństwa są w języku polskim?
To bardzo często zadawane pytanie. Wbrew obiegowej opinii, protestanci to nie przybysze ze Stanów Zjednoczonych, czy Niemiec, ale w większości rodowici Polacy, kochający ten kraj. Podczas wojny Kościół Ewangelicki doznał wielkich strat ze strony III Rzeszy, nie tylko materialnych, lecz także kadrowych – ok. 30% duchowieństwa zostało wymordowane za służbę naszej Ojczyźnie. Kolejne straty w duchowieństwie i wiernych miały miejsce na skutek prześladowań ze strony rzymskokatolickiej, jako efekt kojarzenia Niemiec, Hitlera i nazizmu z kościołem ewangelickim, co w praktyce nie ma prawie żadnego uzasadnienia – ludność Niemiec składała się bowiem (i składa) mniej więcej w równej części z rzymskich katolików i ewangelików.

Kto może przyjść na nabożeństwo?
Nasz kościół nie praktykuje komunii zamkniętej. Na nabożeństwo zaproszonajest każda zainteresowana osoba, a uczestniczenie w nim nie wiąże się w żaden sposób ze zmianą wyznania czy nieprzyjemnymi konsekwencjami. Do Sakramentu Ołtarza są zaproszeni wszyscy ochrzczeni i wierzący w Trójjedynego Boga. Porządek nabożeństwa w parafii Ewangelicko-Augsburskiej Przemienienia Pańskiego znajdziesz tutaj
(link).

SPRAWY SPOŁECZNE

Czy ewangelicy uznają rozwody?
Protestanci stoją na straży nierozerwalności małżeństwa, są jednak szczególne przypadki, w których uznaje się rozwody państwowe i jest możliwe zawarcie powtórnego związku małżeńskiego i pobłogosławienie go w kościele. Ślub ewangelicki –
link

Dlaczego kobiety mówią kazania?
W Kościele Ewangelicko-Augsburskim jeden urząd duchownego jest realizowany w trzech posługach: ( biskupa, księdza i diakona). Kobiety nie są ordynowane na prezbiterów, lecz na diakonów, co daje im prawo do sprawowania nabożeństwa i wygłaszania kazań (z wyłączeniem funkcji administracyjnej przysługującej księdzu i biskupowi).

Czemu pastorzy noszą koloratki?
W Polsce jest to bardzo częsty zarzut wobec naszych duchownych. Koloratka jest kulturową oznaką posługi duchownego, idea koloratki nie narodziła się w kościele rzymskokatolickim, lecz prezbiteriańskim. Ten zwyczaj przeszedł z protestantyzmu do katolicyzmu.

Czy luteranie walczą z antykoncepcją?
Antykoncepcja, jak i świadome planowanie rodziny, jest indywidualnym wyborem każdego małżeństwa. Świadome planowanie rodziny
nie jest w żadnym wypadku grzechem.

Kościół Szwecji, liberalizm!
Częstym oskarżeniem kierowanymw naszą stronę jest powoływanie się na Kościół Szwecji, którego poglądy, zwłaszcza na sprawy społeczne, są w niektórych środowiskach, uznawane za kontrowersyjne. Należy w tym momencie zaznaczyć, że kościoły protestanckie mają zupełnie inną strukturę administracyjną niż choćby Kościół Katolicki. Nie istnieje jeden Kościół Protestancki. Każdy zbór cieszy się sporą autonomią w ramach jednego kościoła. W danym kraju istnieje często wiele różnych jednostek kościelnych w ramach jednej denominacji. W Polsce istnieje obecnie jeden Kościół Ewangelicko-Augsburski, który jest niezależny od jakiegokolwiek innego, tym bardziej zagranicznego kościoła.

Czym dla naszego kościoła jest ekumenia?
Kościół Ewangelicko-Augsburski jest zaangażowany w ruch ekumeniczny, a w naszej parafii co roku odbywa się tydzień modlitw o jedność chrześcijan. Modlimy się o jedność chrześcijan, rozumianą nie jako jedność instytucjonalną, lecz jako zgoda międzywyznaniową i dawanie wspólnego świadectwa o naszej wierze, trwanie w jednym Kościele Jezusa Chrystusa, który wykracza poza ramy wszystkich denominacji.


Jedną z cech, jaka wyróżnia protestantów, jest indywidualizm, nasza osobista odpowiedzialność przed Bogiem za swoje czyny. Pan Bóg podchodzi do każdego człowieka indywidualnie. Każdy z nas jest kochany przez Boga, a decyzja o zerwaniu z grzesznymi nawykami jest procesem, który każdy człowiek, który poszukiwał i znalazł Pana, musi przejść razem z Nim. Bóg każdego z nas zaprasza do siebie, bez względu na status majątkowy, kolor skóry czy płeć, i daje się znaleźć każdemu, kto Go szuka.

Więcej tutaj
Pytania można kierować na nasz adres email: nowysacz@luteranie.pl lub za pośrednictwem naszego fanpage’u na Facebooku.